Lees meer op omroepgelderland.nl >

Sallandse boeren ontvangen van oudsher gemiddeld hoge inkomenstoeslagen. Voor hen betekent het nieuwe Europees landbouwbeleid een forse vermindering van hun inkomen. Daarom hebben IJssellandschap, pachtervereniging Deventer e.o., LTO Salland, Waterschap Groot Salland en de 3 gemeenten Deventer, Olst-Wijhe en Raalte een Salland deal gesloten. Het model houdt onder meer in dat boeren en eigenaren samen gaan werken in een collectief en in totaal 3% van de cultuurgrond bestemmen voor vergroening. Het model levert voordeel voor de boer (een redelijke inkomenssteun), en kan ook ecologisch waardevol zijn.

Lees meer op toekomstglb.nl >

Bron: dehoeksewaarde.blogspot.nl

Het hedendaagse platteland is natuurlijk niet meer hetzelfde als dat van net na de oorlog. Ook in dorpen en landelijk gebied is een moderne vorm van nabuurschap ontstaan. De weinige breed gedeelde opvattingen die er nog zijn omtrent burenrelaties, draaien om het balanceren tussen afstand en nabijheid: niet te dichtbij, om conflicten te voorkomen, maar ook niet teveel op afstand, want praktische hulp kan van pas komen, zeker in nood.

Marja Jager-Vreugdenhil, onderzoeker bij de Gereformeerde Hogeschool Zwolle, promoveerde afgelopen jaar onder meer op deze thematiek met het proefschrift ‘Nederland participatieland?’. Haar onderzoek richtte zich op zowel stadswijken als dorpen en voor beide contexten concludeert ze dat buren zich liever niet teveel bemoeien met elkaar, maar wel graag een minimale hoeveelheid contact willen in de vorm van groeten en een praatje. Hiermee hebben mensen de gelegenheid om elkaar oppervlakkig, maar voldoende, te (leren) kennen en herkennen. De condities voor prettig en modern nabuurschap zijn dan aanwezig en mensen zijn bereid om te helpen áls er een beroep op hen wordt gedaan. Die hulp neemt zoveel mogelijk vormen aan die aansluiten bij de norm om voldoende afstand te bewaren: buren komen niet zomaar bij elkaar over de vloer, maar hebben bijvoorbeeld wel elkaars huissleutel en geven even een belletje als de gordijnen van een oudere buur langdurig gesloten blijven – zonder fysiek het privédomein van die buur te hoeven betreden. Zo is er toch de mogelijkheid om een beetje op elkaar te letten zonder dat dat ten koste gaat van de privacy en zonder dat dat het risico op conflicten vergroot. Kortom, modern nabuurschap is er, ook in dorpen, juist op gericht om contact en daarmee ook burenhulp zoveel mogelijk licht en vrijblijvend te houden.

Meer georganiseerde burenhulp in dorpen

Tot zover de ‘spontane’ informele burenhulp. Maar in de Dorpenmonitor staat nog iets: voor de georganiseerde informele hulp zet zich, in dorpen, een significant hoger percentage mensen in dan in steden. Het gaat specifiek om bewoners van ‘grote dorpen nabij de stad’ en ‘kleine, afgelegen dorpen’, zoals het SCP deze dorpstypen heeft omschreven. Waar in de stad gemiddeld 14% van de volwassenen vrijwilligerswerk doet in ‘buren-, bejaarden en gehandicaptenhulp’, doet 22% resp. 21% dat in de genoemde dorpen. Dat vind ik nogal een verschil.

Modern nabuurschap werpt belemmeringen op om buren en dorpsgenoten zomaar te helpen. Het organiseren van informele hulp is een manier om dit te omzeilen. Via vrijwilligersorganisaties zoals de Zonnebloem en (stichtingen voor) Vrijwillige Thuiszorg maar ook via buurthulpdiensten van de kerk of de dorpsbelangenorganisatie, zijn vrijwilligers actief voor dorpsgenoten met een hulpvraag. Dankzij een dergelijke voorziening in het dorp en in de regio, kunnen burenrelaties blijven zoals iedereen ze graag lijkt te hebben: licht ondersteunend, maar op gepaste afstand. Dorpsbewoners zijn dus kennelijk wél zorgzamer, maar georganiseerd zorgzaam. Het beeld van het zorgzame platteland is misschien toch niet zo’n cliché als je zou denken.

Meer lezen

De volgende publicaties zijn gratis te downloaden:

• Jager-Vreugdenhil, M. (2012) Nederland participatieland? De ambitie van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) en de praktijk in buurten, mantelzorgrelaties en kerken. Amsterdam: Vossiuspers UvA – Amsterdam University Press
• Schnabel, P., R. Bijl en J. de Hart (red.)(2008) Betrekkelijke betrokkenheid. Studies in sociale cohesie. Sociaal en Cultureel Rapport 2008. Den Haag: Sociaal en Cultureel Planbureau (lees in het bijzonder hoofdstuk 5, Goede schuttingen maken goede buren, door Lotte Vermeij)
• Steenbekkers, A. en L. Vermeij (red.)(2013) De dorpenmonitor. Ontwikkelingen in de leefsituatie van dorpsbewoners. Den Haag: Sociaal en Cultureel Planbureau (lees in het bijzonder hoofdstuk 8, Ons kent ons, tot op zekere hoogte en hoofdstuk 9, Veel verwacht van dorpskracht)

Bij MOVISIE en de SEV (nu: Platform31) verscheen eerder de publicatie Sterke verhalen. Burgerinitiatieven voor voorzieningen in kleine dorpen (Van Xanten, Schonewille, Engelen en Van de Maat 2011) over dorpen die zelf voorzieningen voor wonen, welzijn en zorg hebben gerealiseerd.

Lees meer op streekproductenloket.nu >

Lees het bericht op Binnenlands Bestuur >

De landsdelen zijn zich op dit moment druk aan het voorbereiden op het programma’s voor POP3.  De LEADER-paragraaf is nog steeds een belangrijk onderdeel in POP3, omdat de manier van werken succesvolle projecten oplevert. Maar hoe moet LEADER een actuele en relevante plaats krijgen? De afgelopen weken zijn er in verschillende landsdelen gesprekken geweest tussen provincies en gebiedscoördinatoren, om tot een goede invulling te komen van LEADER-werkwijze in POP3.

LEADER werkt
Uit  evaluaties van de huidige en vorige periode is één ding alvast duidelijk geworden: de bottum up-aanpak die LEADER heet  heeft een meerwaarde. Die meerwaarde is deels financieel: het zo genoemde ‘multiplier effect’, waarbij elke geïnvesteerde euro door de EU een x aantal euro’s oplevert aan extra geld, is het hoogst bij projecten die via de LEADER-methode tot stand zijn gekomen. Bovendien draagt de LEADER-werkwijze bij aan wat we in deze tijd belangrijk vinden: een meer faciliterende overheid en burgers en ondernemers die zelf initiatief ontplooien.

LEADER en POP3
Alle reden dus om de LEADER-werkwijze weer toe te willen passen in het POP3-programma, zo vindt ook de EU. Maar wel in een nieuw jasje, genaamd ‘Community Led Local Development’, in het kort CLLD.  Maar hoe doen we dat en hoe nemen we alle ervaringen van de afgelopen jaren mee? In drie bijeenkomsten van 22 april (landsdeel Oost), 25 april (landsdeel Noord) en 25 april (landsdeel West) werden verschillende suggesties gedaan.  Ik noem er een paar:

• Zorg voor een goede selectie van sterke gebieden door een landelijke tenderprocedure. Gebieden moeten zelf een goed plan indienen en zo laten zien wat ze in huis hebben en hoe ze willen werken.
• Verbind het platteland met de stad. Nu zijn het vaak gescheiden werelden, terwijl samenwerking veel kan opleveren, bijvoorbeeld als het gaat om streekproducten en de afzet hiervan.
• Focus als streeknetwerk meer op de functie van verbinder, aanjager en ondersteuner in het gebied en niet meer alleen die van de verdeler van het geld. Zo heb je als netwerk meer te bieden aan initiatiefnemers in de streek.
• CLLD als methode zou niet alleen betrekking moeten hebben op gebiedseigen doelen, maar ook op de overige POP3-prioriteiten. Bjivoorbeeld waterbeheer of biodiversiteit. Een bottum-up aanpak kan sectoren gemakkelijker verbinden en de CLLD methode zou ook goed kunnen werken voor waterschappen om hun doelen in gebieden te realiseren.
• Steeknetwerken kunnen via de de CLLD werkwijze verbindingen leggen tussen collectieven en innovatieplatforms, maar ook samenwerken met waterschappen. Dit levert een meer integrale gebiedsontwikkeling op met meer samenhang tussen de sectoren en gedragen door het gebied.

Top down en bottum up
Wat mij opvalt tijdens de gesprekken is dat het soms nog erg lastig is om het bottum up-initiatief echt vanuit de streek te laten ontstaan. In Landsdeel Noord vinden sommige provincies het moeilijk om dit proces los te laten; zij zijn gewend om vanuit gebiedsgericht werken sturing te geven aan gebiedscommissies of gebiedsprogramma’s. Terwijl de kracht van de LEADER-werkwijze nou juist zit in de sturing van onderop.  Andere provincies bv Brabant hebben juist een omgekeerde houding en dagen de gebieden uit om met goede plannen te komen om financiering te ontvangen. Daar ontstaan sterke streeknetwerken die verantwoordelijkheid nemen voor de ontwikkeling van hun eigen streek; en dat is precies wat CLLD voor ogen heeft.

Gistermiddag was ik aanwezig bij de uitreiking van de jaarlijkse POP-prijs, Passie op het Platteland. Er heerste een vrolijke en iets zenuwachtige sfeer. Alle negen genomineerden konden hun project laten zien bij een informele informatiemarkt en daar werd enthousiast gebruik van gemaakt. Het was mooi om te genieten van de trots en de toewijding van deze mensen.

Er waren vier prijzen te verdienen, voor de assen 1, 3 en 4 plus een publieksprijs. Maar liefst 2300 mensen hebben gestemd op hun favoriete innovatieproject.

De winnaars

De prijzen waren voor het Stamboek Bonte Bentheimer, een robuuster varkensras; voor de ColumBus, een multifunctionele soort ‘bibliobus 2.0′ en het muziekcentrum Podium 10. De publieksprijs viel, met meer dan 600 stemmen, op de fietspont Kingmatille. Door deze pont, gemaakt door lokale ondernemers en lopend op zonne-energie, is een prachtig stukje Friesland weer toegankelijk geworden voor bewoners en toeristen.

Doorzettingsvermogen

Het meest was ik geraakt door de verhalen van de indieners. Wat is er soms toch een doorzettingsvermogen nodig. Innovaties zijn altijd lastig. Je wilt iets nieuws, en je omgeving is er nog niet klaar voor. Eén van de genomineerde projecten is de zogenaamde vrijloopstal. Deze stal is door een natuurlijke vloer en heel veel ruimte bijzonder goed voor dierenwelzijn. De ontwikkelaars reizen de wereld rond naar Moskou en Israël om uit te leggen hoe hun stal werkt maar in Nederland komen ze in de problemen omdat de mestwetgeving niet is afgestemd voor een stal met zoveel ruimte per koe. En Remi Hoeve van de Bonte Bentheimer zegt: “Toen ik hier 10 jaar geleden mee begon werd ik uitgelachen, en nu win ik een prijs.” En zo is het. Innoveren is soms tegen de stroom inroeien en volhouden ook als je in je eentje lijkt te zijn. Er is nu eenmaal niet voor iedereen een prijs, maar de erkenning is ontzettend belangrijk. Binnenkort volgen op deze site de filmpjes met de eerste reacties van de winnaars. Gefeliciteerd!

► Meer over de winnaars

► Meer blogs over de POP-prijs 2013

De prijswinaars zijn:

• Het stamboek voor het Bonte Bentheimer-varken in de categorie ‘Verbetering concurrentievermogen land- en bosbouwsector’;
• De Zeeuwse bibliotheekbus ColumBus in de categorie ‘leefkwaliteit op het platteland en diversificatie plattelandseconomie’;
• Het Centrum voor muziek Podium 10 in het Noord-Brabantse Bladel in de categorie Leader-projecten.
• Fietspont Kingmatille als project dat de meeste publieksstemmen verwierf (publieksprijs).

De projecten worden gerekend tot de meest succesvolle, inspirerende, bijzondere of innovatieve projecten op het platteland. De prijswinnaars kregen een bijzondere plaquette plus een bedrag van € 2.000 uitgereikt, de publiekswinnaar kreeg een bedrag van € 1.000.

► Lees meer

Het Nederlandse speelveld rond plattelandsontwikkeling is in beweging, maar welke kant het op gaat blijft onduidelijk. In de aanloop naar een nieuwe periode voor het Plattelandsontwikkelingsprogramma zal Netwerk Platteland in dit logboek inzichtelijk maken hoe dit proces verloopt.

Lente 2013

April 2013

LEADER in POP3 – Landsdeel Oost
In landsdeel Oost zijn LEADER-coördinatoren en begeleiders Gebiedscommissies bij elkaar gaan zitten omdat zij het belangrijk vinden dat er in de volgende EU-begrotingsperiode voldoende aandacht is voor CLLD (Community Led Local Development). Zij hebben dit bepleit bij de provinciale vertegenwoordigers die betrokken zijn bij het schrijfproces voor het POP3. In dit document hebben ze de argumenten op een rij gezet en enkele voorbeeldprojecten op een rij gezet waarin de kracht van CLLD in de afgelopen periode naar voren komt.
► Download document (pdf)

Van Leader naar CLLD
In april hebben we, met een aantal vertegenwoordigers van het netwerkteam, veelvuldig contact met LEADER-coördinatoren en schrijvers van het LEADER-onderdeel in het POP3. We zijn in Oost, Noord en West aangeschoven bij bijeenkomsten waar uitgebreid is gesproken over de toekomst van LEADER in de volgende periode.
Allereerst de kaders. Zoals het er nu op lijkt is er per jaar 85 miljoen euro voor POP3 beschikbaar. Hiervan zal 35 miljoen worden besteed aan agrarisch natuurbeheer. Dat betekent dat er nog 50 miljoen per jaar beschikbaar is voor de andere prioriteiten. Dat is ongeveer 4 miljoen per jaar per provincie.
LEADER-coördinatoren zijn er van overtuigd dat LEADER, of in moderne termen Community Led Local Development, een serieuze rol verdient in het POP3. Niet alleen in de geoormerkte 5% of evt. 10% voor LEADER, maar ook voor de overige prioriteiten, bijvoorbeeld innovatie, water en klimaat. Door hier met een bottom up-werkwijze aan de slag te gaan, zullen de resultaten een meer blijvend, duurzaam effect hebben. Ook komt er met samenwerking tussen verschillende spelers meer innovatie op gang. De voorstanders van CLLD brengen dit in bij de schrijfgroep POP3.

Provinciale bijeenkomsten
Ondertussen zijn er ook enkele voorbereidingsbijeenkomsten over POP3 geweest, door provincies georganiseerd. In deze blog is een weergave van de bijeenkomst in Utrecht te vinden.

Winter 2012/2013

Maart 2013
Update provinciale voorbereiding POP3
Op dit moment zijn vier landsdelige programma’s in voorbereiding. Staatssecretaris Dijksma heeft de provincies hiertoe uitgenodigd.
De vorderingen in het schrijfproces van POP3 lopen per provincie sterk uiteen. Het valt daarbij op dat in de meeste landsdelen de provincies grotendeels afzonderlijk werken aan hun eigen prioritering. Alleen in Oost wordt dit landsdelig opgepakt.

Lees de hele update voor maart>

Februari 2013
Begrotingsakkoord vastgesteld
Op 8 februari 2013 heeft de Europese Raad een akkoord bereikt over het volgende Meerjarig Financieel Kader (MFK). Hierin is vastgelegd waar de budgettaire prioriteiten liggen voor de periode 2014-2020. Voor plattelandsontwikkeling is de begroting vastgesteld op 84,9 miljard euro. Dit is ongeveer 13,5% lager dan in de periode 2007-2013. Tevens is in het akkoord vastgelegd dat lidstaten de mogelijkheid krijgen tot 15% van pijler één (directe betalingen) naar pijler twee (plattelandsontwikkeling) over te hevelen en andersom. Lidstaten met rechtstreekse betalingen per hectare die lager zijn dan 90% van het EU-gemiddelde, mogen daarbovenop nog eens 10% meenemen van pijler twee naar pijler één. Dit voorjaar zal het Europees Parlement stemmen over het begrotingsakkoord.

Januari 2013
Samenwerking goed op gang
Inmiddels is er in het regieteam een goede samenwerking op gang gekomen tussen ministerie en provincies. Met coördinatie van het regieteam gaan de komende periode vier schrijfgroepen aan de slag om landsdelige POP3-programma’s op te stellen. Dat betekent dat er wel vier programma’s komen. Het ministerie van Economische Zaken wil wel dat de uitvoering op nationaal niveau gebeurt. Er is nog geen projectleider vanuit het ministerie benoemd.

Brabant overweegt nieuw systeem Leader
Provincie Noord-Brabant meldt dat men overweegt voor het Leaderdeel van POP3 over te gaan op een nieuw systeem. De wens is om invulling en uitvoering meer aan de gebieden over te laten. Tot nu toe speelt de provincie een belangrijke rol bij de drie Leader-groepen: voor administratie, secretariaat en voorbereiding van procedures. Omdat er minder geld beschikbaar lijkt voor Leader, is de verwachting dat het aantal Leadergebieden in Brabant mogelijk in aantal teruggaat. Dat laatste is nog wel afhankelijk van de verdere invulling van POP3: wordt het landsdelig of landelijk, blijft Leader beperkt tot 5% van de beschikbare middelen of wordt het nog wat meer?

Najaar 2012

Oktober 2012
Kwartiermaker werkt aan Plan van Aanpak voor het POP3
De kwartiermaker werkt tot 1 november aan een Plan van Aanpak waarin staat hoe het proces moet verlopen om te komen tot een goed en gedragen POP3.
In dit proces moet nog rekening worden gehouden met een aantal onzekerheden:

• wat is het wetgevingskader,
• hoe groot wordt het budget voor de tweede pijler,
• welke wensen en ideeën mogen er verwacht worden van het nieuwe kabinet?

Binnen het ministerie leeft de wens om het POP3 samen met de provincies op te stellen. (Maar dan zonder het op te knippen in vier landsdelen en zonder te gaan werken met vier betaalorganen.) Er is een projectorganisatie opgezet waarin ook medewerkers van provincies meewerken. De provincies beslissen ook mee over het plan.

Zomer 2012

6 september 2012
Op weg naar een Plan van Aanpak voor het POP3
Het ministerie van EL&I heeft Willem Schoustra aangewezen als kwartiermaker voor het POP3. In de maanden september en oktober zal er vooral worden gewerkt aan een Plan van Aanpak. In samenspraak met verschillende externe partijen zal een pad worden uitgestippeld naar een goedgekeurd POP3 in januari 2014. Dat betekent dat het POP3 uiterlijk mei 2013 klaar moet zijn, zodat het de procedure-molens in kan.

11 juli 2012
Bestuurlijk overleg Staatssecretaris Bleker met provincies
Uit nieuwsbrief SNN – zomer 2012:
Op 11 juli was er bestuurlijk overleg met Staatssecretaris Bleker over de Europese Structuurfondsen in de nieuwe programmaperiode. Belangrijk agendapunt was de uitvoering van deze fondsen, decentraal versus nationaal. Hierover is nog geen besluit genomen. Wel is besloten dat de landsdelen door kunnen gaan met het werken aan regionale EFRO-programma’s. Dit is winst aangezien het Rijk een half jaar geleden nog op het standpunt stond van nationale programmering. De Staatssecretaris hecht er overigens aan dat de landsdelen bij de uitwerking van de programma’s waar mogelijk en voor het landsdeel relevant aansluiting zoeken bij het topsectorenbeleid van het Rijk met de nodige aandacht voor vraagsturing.

— Er is in het bestuurlijk overleg niet gesproken over POP3 —

18 juni 2012
Landbouw- en Visserijraad (met de Europese ministers van Landbouw)
De nadruk in de discussie lag onder meer op het – door de Commissie voorgestelde – minimumbestedingspercentage van 25% voor middelen ten behoeve van agro-klimaat-milieumaatregelen. Staatssecretaris Bleker heeft aangegeven geen voorstander te zijn van minimumbestedingspercentages (voor agro-klimaat-milieumaatregelen): “Dit belemmert mijns inziens de flexibiliteit voor de lidstaten en staat haaks op een meer doelgerichte aanpak in het plattelandsbeleid.”
(Uit brief Staatssecretaris Bleker aan Tweede Kamer 29 juni 2012)

Uit Europabrief van de vertegenwoordiging van de Oost-Nederlandse provincies in Brussel:, over Algemeen Overleg in de Tweede Kamer op 13 juni:
De Staatssecretaris wil de 2e Pijler van het GLB inzetten voor agrarisch natuurbeheer, natuur of innovatie en duurzaamheid en vindt dat dit tot de bevoegdheden van het Rijk behoort. Er moet goede afstemming zijn met provincies en gebiedsafspraken zijn zeker mogelijk, maar waarschuwde hij: “het is niet meer zoals vroeger voor breed plattelandsontwikkelingsbeleid”.

Voorjaar 2012

Juni 2012
Resultaten korte belronde langs de 4 landsdelen.
Ondanks dat staatssecretaris Henk Bleker heeft aangegeven het Plattelandsontwikkelingsprogramma (POP) nationaal te willen invullen, wachten de provincies niet af en komen ze met hun eigen voorstellen. Een korte belronde levert de volgende stand zaken op:

Noord-Nederland (Drenthe, Friesland, Groningen)

Noord-Nederland heeft een eerste houtkoolschets uitgewerkt om te zien waar de verschillende fondsen elkaar kunnen versterken. Noord-Nederland kiest expliciet voor een regionale inzet van alle Europese structuurfondsen, met een gebiedsgerichte benadering. Dat wil zeggen dat er in de provincies gewerkt zal worden via gebiedscommissies waarbij ook gemeenten, waterschappen en maatschappelijke partijen betrokken zijn. De inzet in Noord-Nederland is om het plattelandsbeleid breed in te vullen met daarin zowel landbouw, milieu en natuur als versterking van de regionale economie en leefbaarheid op het platteland, met een gebiedsgerichte benadering. Verdere uitwerking van het plattelandsontwikkelingsprogramma begint in de zomer. Het is echter nog onduidelijk of dit via één programma gebeurt waarin alle fondsen gekoppeld zijn, of dat er voor de verschillende fondsen afzonderlijke programma’s worden uitgewerkt.

Oost-Nederland (Gelderland, Overijssel)

Oost-Nederland heeft een eerste houtkoolschets geschreven waarin de synergie tussen EFRO (Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling) en POP beschreven wordt. Verdere uitwerking komt pas wanneer er meer duidelijkheid is over de kaders. De inzet is om dit samen met partners (waterschappen, gemeenten, maatschappelijke partijen) te doen. Landsdeel Oost zet duidelijk in op synergie tussen de Europese fondsen. Volgens Fons Goselink (Provincie Gelderland) ligt de focus bij het ministerie op nationale doelen. Hij noemt de samenwerking met het Ministerie van EL&I dan ook bedroevend: “Vanuit EFRO is er veel meer duidelijkheid, daar heeft Bleker gezegd: EFRO wordt weer landsdelig ingevuld, regio’s ga aan de slag. Op het gebied van EFRO is er dan ook een afsprakentraject. Dit ontbreekt bij het POP”. Zo heeft Staatssecretaris Bleker begin juni nog gezegd dat er geen rol voor de decentrale overheid is in de aanloop naar POP3. De regio’s hebben aangegeven dat ze het plattelandsbeleid landsdelig willen invullen, net als EFRO. Het ministerie heeft hierop niet positief gereageerd en een vervolgafspraak staat evenmin gepland.

West-Nederland (Noord-Holland, Zuid-Holland, Utrecht, Flevoland)

In West-Nederland is er nog geen houtskoolschets geschreven. Men heeft vooralsnog een afwachtende houding omdat er vanuit het ministerie totaal geen duidelijkheid is. Wel is de inzet van West-Nederland op het nieuwe plattelandsbeleid deels beschreven in de houtskoolschets EFRO – Kansen voor West II. In de houtskoolschets EFRO wordt gezegd dat met name maatregelen gericht op de peri-urbane gebieden met klem vragen om een geïntegreerde inzet van EFRO- en POP-middelen, aangezien het hier juist om een geïntegreerde benadering gaat van het platteland en de stedelijke gebieden. De wens is om via het plattelandsontwikkelingsprogramma ook gebiedsprocessen te kunnen faciliteren. De randstedelijke context is hierin erg belangrijk.

Zuid-Nederland (Brabant, Limburg, Zeeland)

Landsdeel Zuid heeft de houtskoolschets EFRO bestuurlijk vastgesteld en die van POP volgt waarschijnlijk bij de eerste gelegenheid na het zomerreces. Het zijn twee gescheiden documenten waarbij beide uitdrukkelijk naar elkaar verwijzen en inspelen op de synergievoordelen door slimme verbindingen op het terrein van agrofood, biobased/energie en stad-platteland relaties. De partners in de regio worden betrokken middels bijeenkomsten. In dit kader vond op 25 mei 2012 het symposium over de kansen voor het nieuwe GLB in Zuid-Nederland plaats en zijn er expertmeetings rond Natuur en Landschap en Water gehouden. Met de houtskoolschets POP3 wil Landsdeel Zuid een aantrekkelijk voorstel op tafel leggen bij het Rijk met als doel een positie, beleidsruimte en middelen voor de provincies te organiseren.

14 juni 2012
Bijeenkomst over EFRO
Op 14 juni vond er een bijeenkomst over EFRO plaats, waar onder meer over synergie tussen de verschillende fondsen is gesproken met het Rijk en de Provincies.  Dit krijgt in het najaar een vervolg. Wim Jansen (kwartiermaker EFRO van het Ministerie EL&I) heeft hiervoor een groep gevormd die meedenkt over synergie tussen fondsen waaraan ook een aantal POP mensen zullen aanschuiven: dit is de enige opening op ambtelijk niveau.

Maart 2012
Bestuurlijk overleg
Op 28 maart  heeft een bestuurlijk overleg plaatsgevonden tussen decentrale overheden en staatssecretaris Bleker over decentrale uitvoering en multifund benadering in de Europese structuurfondsen voor de periode 2014-2020:
Er komen vier landsdelige EFRO programma’s, zo is besloten in het overleg met staatsecretaris Bleker en decentrale overheden op 28 maart 2012. Tegelijkertijd heeft Bleker impliciet aangegeven de invulling van het POP niet bij de provincies neer te leggen: in de discussie over de synergie tussen de fondsen gaf Bleker aan het POP-fonds vooral in te willen zetten voor vergroening van het platteland en agrarisch natuurbeheer buiten de EHS.

Komende maanden gaan de provincies aan de slag om de contouren van het nieuwe EFRO programma 2014 – 2020 te schetsen. Afgesproken is om de eerste ‘houtskoolschetsen‘ in het volgend bestuurlijk overleg in eind juni met elkaar te delen. Tijdens de discussie over de invulling van de synergie tussen de Europese Fondsen heeft Bleker toegezegd in juni ook de houtskoolschets voor POP gereed te hebben. In het najaar moeten de programma’s in grote lijnen gereed zijn, om in 2014 van start te kunnen gaan.

Hoe de inzet van de structuurfondsen uiteindelijk bijdragen aan de Europa2020 doelen wordt in de partnerschapscontracten tussen Nederland en de Europese Commissie vastgelegd. De doelen zoals geformuleerd in de partnerschapscontracten zijn bepalend voor de ruimte die er in de verschillende programma’s is voor de regionale beleidsdoelen. Bleker heeft toegezegd dat deze komende maanden in overleg met de decentrale overheden en andere maatschappelijke partners worden opgesteld.
Bron: Europabrief Oost-Nederland 13 april 2012

Winter 2012

Nederlandse ontwikkelingen rond POP3
Er is onduidelijkheid over het proces om tot een POP3 te komen. Voor dit programma wil het ministerie de regie houden, al worden er nog geen initiatieven genomen om tot een programma te komen. De provincies willen niet wachten en nemen in sommige landsdelen initiatief om een programma te schrijven.

Het kabinet heeft een uitgebreide reactie gegeven op de voorstellen van de Europese Commissie, waarbij zij zich allereerst positief uitlaat over de voorgestelde grotere flexibiliteit en een meer doelgestuurde inzet van plattelandsmiddelen. Dit geeft lidstaten beter de mogelijkheid in te spelen op hun eigen situatie om te kunnen bijdragen aan Europese doelen. Verder springt vooral de inzet op duurzaamheid en innovatie en het werken in collectieven in het oog.
Het kabinet wil de focus van de maatregelen in de tweede pijler vooral richten op agrarische activiteiten. Middelen moeten vooral worden besteed aan investeringen voor duurzaamheid en innovatie, met een gerichte inzet op het gebied van klimaat, biodiversiteit, Natura 2000, water en energie. Dit om de concurrentiepositie van de Nederlandse landbouwsector te versterken.

Het kabinet is positief over de aandacht voor de mogelijkheid van het werken in collectieven. Zij denkt dat een collectieve aanpak de deelname aan agro-milieubeheer zal vergroten, waarbij het effect van maatregelen op het milieu in het landelijk gebied– in het bijzonder op het gebied van klimaatverandering, hernieuwbare energie, waterbeheer en biodiversiteit – groter zal zijn.
Bron: Regiebureau POP en de Kabinetsreactie van 28 oktober 2011

2011

De Europese Commissie heeft voorstellen gedaan voor de invulling van de tweede pijler, dit kan worden gezien als een kader voor POP3.
Plattelandsontwikkeling heeft een plek binnen de tweede pijler, dat het Europees landbouwfonds voor plattelandsontwikkeling (Elfpo) omvat. In de nieuwe verordening plattelandsontwikkeling, door de Europese Commissie in oktober 2011 gepubliceerd, staat omschreven op basis waarvan lidstaten gelden uit dit fonds kunnen inzetten. Anders dan nu het geval is, wordt de besteding van de middelen uit de tweede pijler niet alleen afgestemd met de eerste pijler, maar ook met de vier andere Europese Structuurfondsen (het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (Efro), het Europees sociaal fonds (Esf), het cohesiefonds (Cf) en het Europees Fonds voor Maritieme Zaken en Visserij (Emvf)). De gemeenschappelijke bepalingen voor de fondsen zijn opgenomen in de Gemeenschappelijke Strategische Kaderverordening.
Inhoudelijk zijn de nieuwe maatregelen vergelijkbaar met die uit het huidige plattelandsontwikkelingsprogramma. Dat betekent dat  onder meer kennisoverdracht, landbouwbedrijfsontwikkeling en compensatie van boeren in gebieden met een natuurlijke beperking na 2013 in aanmerking komen voor subsidie.

Een belangrijk verschil met POP2 is dat de indeling op basis van vier assen met verplichte minimum bestedingspercentages wordt losgelaten. In plaats daarvan heeft de EC de doelen van het EU-plattelandsbeleid – concurrentieversterking, milieu/natuur en leefbaarheid van het platteland – op basis van de Europa 2020-strategie vertaald naar zes kernprioriteiten. Deze zijn:

1. Kennisoverdracht in landbouw en bosbouw,
2. Versterking van de concurrentiekracht,
3. Risicobeheer en versterking van keten organisatie,
4. Bescherming van ecosystemen die afhankelijk zijn van land- en bosbouw, waaronder de Natura 2000-gebieden,
5. Duurzaam grondstofgebruik en CO2-reductie,
6. Stimulering van werkgelegenheid en diversificatie.

Ook wordt de bottom-upwerkwijze van LEADER voortgezet en worden verschillende netwerken ondersteund, waaronder het Europese en Nationale plattelandsnetwerk. Minimaal 5% van de middelen uit de tweede pijler zal aan Leader besteed moeten worden. De cofinancieringseis hiervoor gaat van 50% naar 20%.

Daarnaast is bepaald dat minimaal 25% van de middelen aan het beheer van natuurlijke hulpbronnen / agro-klimaat-milieumaatregelen moet worden besteed.
Bron: Regiebureau POP en de Kabinetsreactie van 28 oktober 2011

De naam van een boerderij is belangrijk. Hij geeft een plek aan die iedereen in de buurt kent. De namen van de bewoners werden (en worden soms nog steeds) aan de naam van de boerderij gekoppeld. Strukers Bram kon dus best Bram Esselink heten. Dat wist je wel, maar je noemde hem Strukers Bram. Mooie oude gewoonten die af en toe nog opduiken.

Om de historie van onze boerderij voor de bezoekers inzichtelijk te maken, gaan we de schoppe verbouwen en inrichten tot museum: Strukers Museum. Het wordt een historische ambiance met oude wagens, karren, vaten en tonnen. Dat zijn de grote stukken.
Verder willen we onze eigen collectie aardewerk van rond 1900 laten zien en informatie geven over streek, landschap, natuur en Landgoed Hijink. Voor iedereen gratis te bekijken.

We hebben al een kleine collectie echte Strukers-zaken zoals wat oude foto’s, genealogie van de vroegere bewoners en scherven die we in de tuin hebben gevonden. Die scherven zijn allemaal te dateren rond 1900 en vertellen een interessant verhaal over gebruiksaardewerk bij de boerenstand.
Een bekend spreekwoord zegt: ‘Scherven brengen geluk’. Dus daar wachten we nu op!

O ja, als u nog een oude boerenkar, serviesgoed of een ton heeft, we kleden er graag Strukers Museum mee aan!

Bodemvondsten Strukers Museum